In industriële omgevingen waar met gassen, dampen of vluchtige stoffen wordt gewerkt, speelt veiligheid een grote rol. In sommige ruimtes kan er onder bepaalde omstandigheden een explosieve atmosfeer ontstaan. Om dit risico goed te beheersen, wordt gewerkt met de ATEX-zonering 2
ATEX-zones zijn bedoeld om explosierisico’s inzichtelijk te maken en passende maatregelen te nemen. Voor bedrijven betekent dit:
Zone 2 komt vaak voor in sectoren waar explosieve mengsels niet continu aanwezig zijn, maar wél kunnen ontstaan bij storingen of lekkages.
ATEX Zone 2 is een zone waarin een explosieve atmosfeer normaal gesproken niet aanwezig is. Als deze toch voorkomt, is dat slechts kortdurend.
Concreet betekent dit:
Zone 2 wordt vooral toegepast bij omgevingen waar brandbare gassen of dampen aanwezig kunnen zijn, maar niet structureel vrijkomen.
Een logische vraag is hoe Zone 2 zich verhoudt tot andere ATEX-zones.
Zone 2 wordt vaak gezien als een zone met een lager risico dan Zone 1, maar dat betekent niet dat er geen eisen gelden. Juist omdat het risico onverwacht kan optreden, is betrouwbare apparatuur essentieel.
Zone 2 komt voor in uiteenlopende industriële toepassingen. Denk bijvoorbeeld aan:
Vaak gaat het om gebieden rondom een mogelijke bron van gas- of dampvorming, waar alleen bij een storing of lekkage een explosieve atmosfeer kan ontstaan.
Hoewel zone 2 een lager risico heeft dan zone 1, blijft het belangrijk om rekening te houden met mogelijke ontstekingsbronnen.
Een explosieve atmosfeer kan bijvoorbeeld ontstaan door:
Daarom moeten installaties en verlichting ook in zone 2 voldoen aan specifieke veiligheidseisen.
In zone 2 mag uitsluitend apparatuur worden toegepast die geschikt is voor explosiegevaarlijke omgevingen en voldoet aan de juiste ATEX-classificatie.
Voor verlichting betekent dit dat standaard armaturen meestal niet voldoende zijn. Er is explosieveilige verlichting nodig die is goedgekeurd voor gebruik in zone 2.
Verlichting in zone 2 moet onder andere:
ATEX-verlichting voor zone 2 wordt geleverd met certificering en duidelijke productinformatie, zodat je zeker weet dat het armatuur geschikt is voor de toepassing.
Op armaturen voor zone 2 zie je vaak aanduidingen zoals:
Deze coderingen geven aan in welke omgeving het armatuur veilig gebruikt mag worden.
Voor ATEX Zone 2 gelden duidelijke Europese richtlijnen die bedoeld zijn om explosierisico’s te beheersen. De belangrijkste basis is de ATEX-richtlijn 2014/34/EU, die eisen stelt aan apparatuur die wordt gebruikt in explosiegevaarlijke omgevingen. Daarnaast speelt ATEX 1999/92/EG een rol, waarin wordt beschreven hoe werkgevers veilige werkplekken moeten inrichten en zones moeten classificeren.
In Zone 2 betekent dit dat installaties geen ontstekingsbron mogen vormen, ook niet bij incidentele blootstelling aan gas of damp. Apparatuur moet daarom correct gecarkeerd zijn, bijvoorbeeld met categorie 3G, en moet worden geïnstalleerd volgens de geldende normen zoals IECEx en EN 60079. Voor bedrijven is het belangrijk om niet alleen naar het armatuur zelf te kijken, maar ook naar montage, bekabeling, inspectie en periodiek onderhoud binnen de zone.
Bedrijven met explosiegevaarlijke zones zijn verplicht om een explosieveiligheidsdocument (EVD) op te stellen. Hierin wordt onder andere vastgelegd:
Zone 2 wordt daarbij vaak meegenomen als onderdeel van de totale veiligheidsanalyse.
Naast de richtlijnen wordt in de praktijk gewerkt met technische normen zoals de IEC/EN 60079-reeks. Deze normen beschrijven onder andere:
Ook in zone 2 geldt dat niet alleen het armatuur gecertificeerd moet zijn, maar ook de montage en aansluitmaterialen moeten voldoen aan de eisen.
ATEX zone 2 vraagt om duidelijke keuzes en technische zekerheid. Met de juiste verlichting en installatie beperk je risico’s en voldoe je aan de geldende richtlijnen.
Stabicom levert explosieveilige verlichtingsoplossingen voor industriële omgevingen en ondersteunt bij advies en projectmatige toepassingen.
Bekijk onze ATEX-verlichting voor zone 2 toepassingen of neem contact op voor advies op maat.
Neem contact op